فیلم Saint Omer 2022

من اغلب سبک درام‌های دادگاهی فرانسوی را دوست دارم. آن‌ها از رسمیّت خشک سناریوهای قضایی مرسوم بی‌نیازند و عموماً جدال‌جویانه‌ترند. این فیلم چندان درباره خود جنایت نیست، بلکه درباره درک و شاید بخشش علل آن است. لورَنس (Gustalgie Malanda)، مهاجری سنگالی در فرانسه، به‌خاطر قتلی که می‌دانیم مرتکب شده محاکمه می‌شود. او نوزادش را برداشت و هنگام مدّ بالا روی ساحل رها کرد تا کودک...

من اغلب سبک درام‌های دادگاهی فرانسوی را دوست دارم. آن‌ها از رسمیّت خشک سناریوهای قضایی مرسوم بی‌نیازند و عموماً جدال‌جویانه‌ترند. این فیلم چندان درباره خود جنایت نیست، بلکه درباره درک و شاید بخشش علل آن است. لورَنس (Gustalgie Malanda)، مهاجری سنگالی در فرانسه، به‌خاطر قتلی که می‌دانیم مرتکب شده محاکمه می‌شود. او نوزادش را برداشت و هنگام مدّ بالا روی ساحل رها کرد تا کودک غرق شد. او صراحتاً این را می‌پذیرد اما ادعا می‌کند قربانی جادو بوده، شاید ناشی از ارواح وطنش، و حافظه یا هوشیاری کمی از عمل دارد. این پرونده از منظر یک نویسنده، راما (Kayije Kagame)، دنبال می‌شود؛ راما خود نیز با مسئله‌ای مربوط به بارداری روبه‌روست و این خط داستانی موازی، وضعیت مهاجری را نشان می‌دهد که با دوست‌پسر فرانسوی بومی، مادر سنتی و اضطراب‌هایی که در پی پیشروی تحقیقات افزایش می‌یابد، دست‌وپنجه نرم می‌کند. سؤال این است: آیا لورَنس قاتلی حیله‌گر است که هرگز فرزند را نمی‌خواسته یا دچار بیماری روانی بوده و در مرگ دخترش مسئولیت کیفری ندارد؟ این درام آرام و تدریجی پیش می‌رود، اما گاه دیالوگ‌هایی نسبتاً پرتنش و تأمل‌برانگیز دارد که پرسش‌هایی درباره خرافات، انزوا، تنهایی و همچنین مسئولیت‌های والدینی در خلال شهادت این زن مطرح می‌کنند. پدر نوزاد، دومونته (Xavier Maly)، که مسن‌تر و متأهل است، از بارداری بی‌اطلاع بود؛ بنابراین فیلم نقش رو به کاهش پدر در روند فرزندآوری را هم برجسته می‌کند. او به بزدلی و کوتاهی متهم می‌شود، اما چه فرصتی از سوی او یا قانون برای دخالت در وضعیتی که ظاهراً تحت تسلط فردی خارج از توان عقلانیت بوده فراهم شده بود؟ ناتوانی او کاملاً آشکار است. شاید فیلم اندکی طولانی‌تر از ضرورت باشد، اما برانگیزنده است و پاسخ‌های ساده یا کلیشه‌ای به این چالش‌های اساسی و بحث‌برانگیز ارائه نمی‌دهد.