فیلم The Rocky Horror Picture Show 1975

این اقتباس سینمایی از نمایش موزیکال دیوانه‌وار و آیین‌پرستِ دهه‌ی ۷۰، با بازی جذاب و گزنده‌ای از بازیگران، نمایشی سرشار از بی‌معنایی و شیفتگی به علمی-تخیلیِ خلاقیت ریچارد اُبراین را به تصویر می‌کشد. بازیگرانِ جمع‌وجور فیلم بسیار خوب‌اند: تیم کری در نقش فرانک-ان-فورتر («سوئیت ترنسوستیت از ترانسکشوال ترانسیلوانیا») فوق‌العاده است؛ بری باستویک و سوزان ساراندون زوج دانشجوی عجیب‌وغریبِ براد و جنت را بازی می‌کنند؛ پاتریشیا کوین...

این اقتباس سینمایی از نمایش موزیکال دیوانه‌وار و آیین‌پرستِ دهه‌ی ۷۰، با بازی جذاب و گزنده‌ای از بازیگران، نمایشی سرشار از بی‌معنایی و شیفتگی به علمی-تخیلیِ خلاقیت ریچارد اُبراین را به تصویر می‌کشد. بازیگرانِ جمع‌وجور فیلم بسیار خوب‌اند: تیم کری در نقش فرانک-ان-فورتر («سوئیت ترنسوستیت از ترانسکشوال ترانسیلوانیا») فوق‌العاده است؛ بری باستویک و سوزان ساراندون زوج دانشجوی عجیب‌وغریبِ براد و جنت را بازی می‌کنند؛ پاتریشیا کوین در نقش مژنتا («خدمتکار»)، نل کمپبل در نقش کلمبیا («گروپی»)، جاناتان آدامز در نقش دکتر اسکات، میت‌لاف به‌عنوان ادی، ریچارد اُبراین خودِ پیرنگ‌ساز در نقش ریف-رف و پیتر هینوود در نقش راکی که فرانک او را در هجو‌ای بر فرانکنشتاین خلق کرده است؛ و چارلز گری در نقش جرم‌شناس با خوش‌گذرانی ظاهر می‌شود. ترانه‌ها هم از بهترین‌های فیلم‌اند: از جنون «The Timewarp» و «Sweet Transvestite» تا آهنگ‌های اثیری «There's a Light» و «I'm Going Home»، و نیز قطعات راک‌تر مانند «Whatever Happened To Saturday Night?» و ارجاع‌دارِ «Science Fiction Double Feature». داستان فیلم یکی از نقاط ضعفش است: فیلمنامه عمداً تکه‌تکه، شُل و سوررئال است و هر کس دنبال منطق یا ساختارِ روایی منسجم باشد، از آن ناامید خواهد شد. زوج ساده‌دل و نامزد در طوفان سرگردان می‌شوند و به عمارت گوتیکی‌ای پا می‌گذارند که میزبانِ عجیبِ دکتر فرانک-ان-فورتر است؛ دانشمندی دیوانه، به‌افتخار همجنس‌گرایی و ترنس‌وستیتی، که از «ترانسکشوال ترانسیلوانیا» آمده و انسانی را برای لذت جنسی خود آفریده است. از آن لحظه به بعد فیلم گه‌گاه ریتمش می‌پرد و بیشتر به بازآفرینی نمایش روی پرده‌ی سینما بسنده می‌کند تا ارائه ایده‌های جدید. فیلم حامل انرژی جنسی قوی‌ای است؛ ما را به کنجکاوی نسبت به هویت جنسی، لذت و بدن‌هایمان دعوت می‌کند. موضوع‌هایی چون بلوغ جنسی، هویت جنسی و همجنس‌گرایی به‌روشنی در متن فیلم حضور دارند و در بسترِ دورانِ پساانقلاب جنسی و اوج گرفتنِ فرهنگِ مخالفِ آن زمان جای می‌گیرند. زیبایی‌شناسیِ ضد‌فرهنگ در صحنه‌ها و طراحی لباس‌ها کاملاً محسوس است. اجرای تیم کری در نقش اصلی شگفت‌انگیز است؛ او صحنه‌ها را در مشت دارد: جذاب، تحریک‌کننده، پرشور و گاه بی‌رحم. سوزان ساراندون به‌عنوان جنتِ ساکت و فروخورده بی‌نقص است و بری باستویک هم همسر مناسب اوست. ریچارد اُبراین و چارلز گری بازی‌های محکمی ارائه می‌دهند؛ پاتریشیا کوین و نل کمپبل در آوازها درخشان‌اند اما در لحظات غیرموزیکال کمتر حرفی برای گفتن دارند. از نکات منفی می‌توان به حضور اندک جاناتان آدامز، ظاهر کم‌کاربرد میت‌لاف و استفاده نه‌چندان مؤثر از پیتر هینوود اشاره کرد. از لحاظ فنی فیلم نقاط قوتِ فراوانی دارد: تصویربرداری رنگارنگ و تأثیرگذار، دکورهای پیچیده و عجیب، گریم و لباس‌هایی با الهامِ قوی از پَنک که هرچند ارزان‌قیمت به‌نظر می‌رسند ولی تأثیرگذارند. قلعه‌ای که بخش عمده‌ای از فیلم در آن ساخته شده زیبا و هماهنگ با فضای قصه است. در مقامِ یک موزیکال، موسیقی متن نقش حیاتی‌ای ایفا می‌کند و به‌خوبی کار می‌کند؛ حتی قطعات کم‌جذاب‌تر هم از منظر روایی مؤثرند و با گفت‌وگوی خوانده‌شده، قصه را پیش می‌برند. ترانه‌های آغازین و مخصوصاً «Sweet Transvestite» و «There's a Light» از قطعات به‌یادماندنی‌اند که دومی سرشار از امید و زیبایی است. در نمایش‌های معاصر که مشارکت فعال تماشاگران (جیغ، سروصدا، لباس‌های فیش‌نت و شراب قرمز) را ندارند، فیلم کمی از شدت و تازگی‌اش کاسته به‌نظر می‌رسد و دیگر آن‌قدر تند و تیز حس نمی‌شود؛ بدون جمعِ پرشور، اشاره‌های دوپهلو و آشفتگیِ جنسیتیِ فیلم تا حدی کم‌اثر می‌ماند. در مجموع فیلم سرگرم‌کننده، بی‌پروا و خوش‌فرمِ «زَخمی» است: زباله‌وار اما خوش‌سلیقه — اثری لذت‌بخش که ارزش دیده‌شدن حداقل یک‌بار را دارد.