فیلم Peter Hujar’s Day 2025

مستقیم می‌گویم: اثر تازهٔ نویسنده-کارگردان آيرا ساکس از هم‌اکنون یکی از جدی‌ترین نامزدها برای بدترین فیلمِ ۲۰۲۵ از دید من است. احتمالاً این نظر میان علاقه‌مندان سینمای هنری محبوب نخواهد بود، به‌ویژه با توجه به پنج نامزدی (غیرقابل‌توضیح) در جوایز Independent Spirit، اما برای دلایل مختلف این فیلم یکی از بیشترین اغراق‌ها در اکران‌های امسال است. فیلم برگرفته از کتابی هم‌نام نوشتهٔ لیندا روزن‌کرانتز است؛...

مستقیم می‌گویم: اثر تازهٔ نویسنده-کارگردان آيرا ساکس از هم‌اکنون یکی از جدی‌ترین نامزدها برای بدترین فیلمِ ۲۰۲۵ از دید من است. احتمالاً این نظر میان علاقه‌مندان سینمای هنری محبوب نخواهد بود، به‌ویژه با توجه به پنج نامزدی (غیرقابل‌توضیح) در جوایز Independent Spirit، اما برای دلایل مختلف این فیلم یکی از بیشترین اغراق‌ها در اکران‌های امسال است. فیلم برگرفته از کتابی هم‌نام نوشتهٔ لیندا روزن‌کرانتز است؛ دوستی قدیمی با پیتر هوْیار، عکاس هنری نیویورکی که در زمان حیاتش موفقیت چندانی نداشت اما پس از مرگ بیشتر مورد توجه قرار گرفت. در سال ۱۹۷۴، روزن‌کرانتز (با بازی ربکا هال) پروژه‌ای آغاز کرد که از چند هنرمند دوستش خواست تا همهٔ اتفاقات یک روز از زندگی‌شان را بنویسند و سپس او آن‌ها را در مصاحبه‌ دربارهٔ روایت‌هایشان پرس‌وجو کند؛ هوْیار (بن ویشاو) یکی از این سوژه‌ها بود. آن کتاب هرگز تمام نشد، اما سال‌ها بعد متن مصاحبهٔ او با هوْیار به‌دست آمد و مبنای کتاب و سپس این فیلم شد. در واقع، این اثر بازتاب تصویری همان مصاحبه است؛ یک گفت‌وگوی تمام‌روزه بین دو دوست، تا حدودی شبیهِ My Dinner with Andre (1981). آزمایش‌های سینمایی از این دست طبیعتاً همه را جذب نمی‌کند (از جمله خودِ من)، اما تلاش کردم با ذهن باز به این فیلم نزدیک شوم؛ کاری که در مواجهه با این اثر ناگزیر دشوار بود. گفت‌وگو و بازتابش سطحی، بی‌تمرکز، بی‌جاذبه و در اصل خسته‌کننده است. محتوای فیلم مجموعه‌ای از جریان‌های ذهنی بی‌معنی، پُرگویی‌های پیش‌پاافتاده، شایعات سطحی و ذکر بی‌پروا و مکرر نام دوستانشان در جامعهٔ هنری نیویورک است ــ از آلن گینزبرگ و ویلیام اس. باروز گرفته تا فران لوبویتز و سوزان سونتاگ. مگر اینکه با این افراد آشنایی داشته باشید، این اشارات گذرا عملاً بی‌معنی خواهند بود. همین موضوع دربارهٔ مباحثی که روزن‌کرانتز و هوْیار دربارهٔ آن‌ها شوخی و گفت‌وگو می‌کنند هم صدق می‌کند. به‌نظر می‌رسد حامیان این پروژهٔ خودنمایانه نسبت به سوژهٔ فیلم دلبستگی و تحسین شخصی دارند، که اشکالی ندارد، اما این علاقه باعث تماشای جذاب نمی‌شود؛ محتوای فیلم بیش از حد «درون‌گروهی» است تا معنی‌دار و در دسترس عموم باشد. کسانی که در جریان ماجرا هستند شاید از آن به‌شدت خوششان بیاید، اما آن‌ها احتمالاً بخش ناچیزی از تماشاگران سینما را تشکیل می‌دهند. برای بقیهٔ ما، خوش‌بختانه مدت زمان فیلم یک ساعت و شانزده دقیقه است (هرچند احساس می‌شود طولانی‌تر است) و شاید تنها حسن آن همین کوتاهی نسبی باشد. متأسفانه ساکس معمولاً کارگردانی قابل‌اطمینان است، اما این بار اشتباه کرده است؛ مگر اینکه طرفدار پروپاقرص هوْیار و آثارش باشید، بهتر است از دیدن این فیلم صرف‌نظر کنید.